Six women warriors in Serbian Army history in 1914 and 1915
DOI:
https://doi.org/10.63356/sin.2025.012Keywords:
Serbia, female soldiers, the Great War, frontAbstract
This paper analyzes the role of women on the front lines in Serbia during the Great War. Inspired by a letter from a 20th century French writer, which prompted the surveying of regiments to collect data, we highlighted the participation of women fighters in 1914 and 1915. The aim of this paper is to show the involvement of several women in Serbian history, who showed their potential, abilities, and as female fighters stood side by side with men at the front, with a rifle in hand. A review of literary and archival data will provide an insight into the participation of women at the front.
References
Sources:
Military Archives (VA)
Funds:
Army Fund of the Principality/Kingdom of Serbia, 1847–1920.
Census no. 3 – War archive of the Supreme Command of the Serbian Army and all its departments from 1914 to 1920.
Census no. 6 – War archives of divisions and divisional areas from 1914 to 1920.
Census no. 9 – War archives of all infantry regiments of the I, II and III conscripts, for the period from 1914 to 1920.
Collections:
Collection of personal data files of officers, non-commissioned officers and military officials of the Army of the Kingdom of Yugoslavia
Archives of Serbia, Belgrade (AS)
Collection Varia (V- 3297)
Historical Archive of Belgrade (IAB)
Funds:
Glavinić Family Fund (1119)
Personal fund of Ivan S. Pavlović (2145)
Service historique de la Défance – Vincennes
The family archive of Sofija Jovanović, in the possession of the Petrović family
Press:
Večernje Novosti
Vreme
Ekspres nedeljna revija
Trgovinski glasnik
Memoir material:
Mišić, Ž. (1990). Moje uspomene. Beogradski izdavačko-grafički zavod.
Sandes, F. (1916). An English Woman-Sergeant in the Serbian Army (with an Introduction by Slavko Y. Grouitch). Hodder and Stoughton
Sandes, F. (2014). An Englishwoman in the Serbian Army. University of Toronto Libraries
Studies:
Belić, M. (2005). Komitski vojvoda Vojislav Tankosić. Меđuopštinski istorijski arhiv Valjevo.
Bjelajac, M. (2003). Drugi pešadijski puk „Knjaza Mihaila”: lecture given at the Yugoslav Army House. Topličke sveske: prilozi za izučavanje Toplice i juga Srbije, 8, 9–22.
Bojić, D. (2008). Prilog istraživanju povlačenja srpske vojske 1915–1916. godine. From unpublished archives, press, and personal diaries of participants and witnesses. Vesnik, 35, 74–84.
Bok, G. (2005). Žena u istoriji Evrope: od srednjeg veka do danas. Clio.
Damjanović A., & Ivković M. (2002). Filozofi i psihologija žene. Engrami, 3–4, 111–122.
Fišer, A. (2007). Na srpskom frontu 1912. Zavod za udžbenike.
Kripner, M. (1986). Žene u ratu: Srbija 1915–1918. Narodna knjiga.
Lazarević, J. (1929). Engleskinje u srpskom narodu. Izdanje beogradskog ženskog društva.
Milutinović, S. (1931). Poslednji branioci Beograda. In Agonija Beograda u svetskom ratu (p. 167–173). Belgrade.
Mladenović, B. (2002). Živana Terzić – ratnik sa Drine. Istorijski časopis, 49, 275–278.
Mladenović, B. (2006). Porodica u Srbiji u Prvom svetskom ratu. Istorijski institut.
Mladenović, B. (2015). Milunka Savić: između mita i stvarnosti. Letopis Matice srpske, 496(5), 667–672.
Ofen, K. (2015). Evropski feminizmi: 1700–1950. Evoluta.
Stolić, A. (2015). Sa rodoljubljem srpskih žena imaće svet još da računa... In S. Rudić & M. Milkić (Eds.), Prvi svetski rat: Srbija, Balkan i velike sile (pp. 375–386). Arhiv Srbije.
Stolić, A. (1999). Žena u srpskoj memoaristici 19. veka: pitanja kontinuiteta, društvenog modela, obrazovanja i zapošljavanja. In A. Vuletić, R. Ljušić & R. J. Popović (Eds.), Pero i povest (pp. 9–18). Filozofski fakultet u Beogradu.
Stolić, A. (2013). Od politike ka novim naučnim disciplinama: ženska i rodna istorija. In B. Dimitrijević (Ed.), Humanizacija univerziteta (pp. 376–387). Filozofski fakultet Niš.
Šaranović, J. (2007). Istorijska i naučno-teorijska ishodišta savremenog oblikovanja uloge žene u vojsci. In V. Bilandžić (Ed.), Žene u vojsci (zbornik radova sa Međunarodne konferencije, pp. 27–40). Ministarstvo odbrane Republike Srbije, Institut za strateška istraživanja, Misija OEBS u Srbiji.
Turen, A. (2011). Svijet žena. Clio
Vardar. (1914). Kalendar Kola srpskih sestara: za prostu 1913. godinu.
Vlahović, T. S. (1989). Vitezovi karađorđeve zvezde sa mačevima: Nahrabriji među hrabrima. Belgrade.
Vuković, J., Vujović, M., Nikolić, M., Stolić, A., Mikulić, T., Menković, M., Pantelić, I., Škodrić, Lj., Stefanović, S., & Velimirović, D. (2021). Žene na tlu Srbije: od praistorije do savremenog doba. HERAedu.
Vuletić A. (2002). Porodica u Srbiji sredinom 19. veka. Istorijski institut.
Đurić, A. (Ed.). (2014). Žene solunci govore (3rd print). Evro Book.
Žikić, M. (2016). Polna struktura stanovništva Kraljevine Srbije od 1912. do 1918. godine. Peščanik, 14, 65–82.
Žikić, M. (2017). Žena na raskršću epoha – položaj i uloga u 19. i početkom 20. veka. In Ž. Andrejić (Ed.), Dva veka od smrti srpskog vožda Đorđa Petrovića Karađorđa (pp. 347–367). Centar za mitološke studije Srbije.
Žikić, M. (2019). Žene u srpskim oslobodilačkim ratovima (1912-1918). Zavod za ravnopravnost polova.
